"Ka har'a meriana ea tlhokomelo ea bohlokoa, hypoxemia e khutsitseng e ntse e tsoela pele e le ketsahalo ea bongaka e sa tsejoeng e nang le litlamorao tse mpe. E tšoauoa ka ho tlosoa ha oksijene ntle le ho ferekana ha maikutlo (ho bitsoa 'hypoxia e khutsitseng'), pontšo ena e makatsang e sebetsa e le sesupo sa bohlokoa sa ho hloleha ho hema ho tlang. Bopaki bo ntseng bo eketseha bo tiisa karolo ea eona e le mokhoa o patehileng oa pathophysiological, ka tlhahlobo e liehang e tlatsetsang lefung le ka thibeloang ho pholletsa le pneumonia, COVID-19, le maemo a sa foleng a matšoafo. New England Journal of Medicine e sa tsoa totobatsa 'phapang ena ea ngaka' - moo boiteko bo tloaelehileng ba ho hema bo koahelang khaello e mpe ea oksijene, bo hlokang tlhokomelo e nchafalitsoeng ea kliniki le liphetoho tsa protocol ea ho beha leihlo."
Hypoxemia ke eng?.
“Hypoxemia, e hlalosoang e le khaello ea pathological ea oksijene e felletseng maling a methapo (PaO2 < 80 mmHg boemong ba leoatle ho batho ba baholo), e hlaha ha khatello e itseng e theoha ka tlase ho meeli e tloaelehileng e fetotsoeng ke lilemo (Tataiso ea Mokhoa oa Bongaka oa AARC 2021). Lihlopha tse kotsing e kholo li bontša liprofaele tse fapaneng tsa pathophysiological:
- Ho se tsamaisane ha moea/ho phalla ha metsi: Bakuli ba nang le pneumonia e matla ba nang le alveolar ba kenella ka har'a alveolar ba sitisa bokhoni ba ho hasanya moea
- Mekhoa ea pelo: Lihlopha tsa ho hloleha ha pelo ka letsohong le letšehali/le letona tse bontšang ho ruruha ha matšoafo ho bakoang ke khatello (PCWP >18 mmHg)
- Kotsi ea methapo ea kutlo: Bana ba nang le mesifa e sa holang hantle ea intercostal le batho ba baholo ba nang le bothata ba diaphragm
- Ho pepesehela ho sa feleng: Basebelisi ba koae ba bonts'ang liphetoho tsa sebopeho sa matšoafo (emphysema, COPD-GOLD stage ≥2)
- Lisosa tsa Iatrogenic: Bakuli ba kamora opereishene ba nang le khatello ea maikutlo ea ho hema e bakoang ke opioid (RR <12/min) le atelectasis
Ho hlokomelehang, 38% ea bakuli ba opereishene ea sefuba ba ba le hypoxemia nakong ea lihora tse 24 kamora ho epolloa ha methapo ea mali (ASA Closed Claims Data 2022), e leng se totobatsang bohlokoa ba ho lekola khafetsa ho potoloha ha mali ho baahi bana.
Likotsi tsa hypoxemia ke life?
Ho ea ka lipalo-palo tsa bongaka, sekhahla sa lefu la bakuli ba nang le hypoxemia e matla se ka fihla ho 27%, 'me maemong a tebileng haholoanyane, sekhahla sa lefu se ka fihla ho feta 50%. Haeba ho sa etsoe tšebetso ea nako e loketseng mehatong ea pele ea lefu lena, ho ka etsahala hore liphello tse tebileng li hlahe.
- Tšusumetso bokong: Ha maemo a oksijene maling a theoha (hypoxemia), boko bo haelloa ke oksijene. Sena se ka baka matšoao a hang-hang joalo ka hlooho e opang khafetsa, ho tsekela ka tšohanyetso, le ho lahleheloa ke mohopolo. Haeba e sa phekoloe, tlala ea oksijene e telele e ka senya lisele tsa boko, e leng se ka lebisang ho stroke e bakoang ke ho thibana ha phallo ea mali (cerebral infarction) kapa ho phatloha ha methapo ea mali (cerebral hemorrhage). Ho lemoha matšoao ana a temoso esale pele ho bohlokoa ho thibela tšenyo ea methapo ea kutlo ea ka ho sa feleng.
- Tšusumetso pelong: Ha pelo e sa fumane oksijene e lekaneng, e thatafalloa ho pompa ka katleho. Khatello ena e ka baka matšoao a temoso a kang ho otla ha pelo ka potlako kapa ka mokhoa o sa tloaelehang, ho tiea ha sefuba (angina), le mokhathala o sa tloaelehang. Ha nako e ntse e ea, ho hloka oksijene ho sa phekoloeng ho ka fokolisa mesifa ea pelo, e leng se ka lebisang mathateng a behang bophelo kotsing a kang ho hloleha ha pelo, moo pelo e sitoang ho fihlela litlhoko tsa 'mele.
- Tšusumetso matšoafong: Maemo a tlase a oksijene a qobella matšoafo ho sebetsa ka thata ho lula a le teng. Ha nako e ntse e ea, mofuta ona o ka senya litsela tsa moea le lisele tsa matšoafo, oa eketsa kotsi ea ho ba le mathata a ho hema joalo ka COPD (lefu la matšoafo le sa foleng le thibelang matšoafo). Maemong a tebileng, ho hloka oksijene nako e telele ho ka ba ha fokolisa lehlakore le letona la pelo ha e ntse e thatafalloa ho pompa mali ka matšoafo a thatafetseng, e leng boemo bo tsejoang e le cor pulmonale.
- Litlamorao tsa 'mele oohle: Khaello ea oksijene e sa feleng e ama setho se seng le se seng joalo ka koloi e sebelisang peterole e fokolang. Liphio le sebete butle-butle li se li sa sebetse hantle ho sefeng chefo, ha sesole sa 'mele se ntse se fokola, e leng se etsang hore ho be thata ho loantša tšoaetso e tloaelehileng. Ha nako e ntse e ea, sekoloto sena sa oksijene se khutsitseng se eketsa likotsi tsa tšenyo ea litho 'me se siea' mele o le kotsing ea mathata a bophelo bo botle - ho tloha mafung a khafetsa ho ea ho maqeba a sa feleng a litho. Sena se etsa hore ho lekola boemo ba oksijene esale pele ho be bohlokoa bakeng sa ho thibela mathata a litho tse ngata.
Mokhoa oa ho tseba hore na u na le hypoxemia?
Maemo a oksijene maling ke tekanyo ea bohlokoa bakeng sa ho lemoha khaello ea oksijene. Ho batho ba phetseng hantle, lipalo tse tloaelehileng li tloha ho 95% ho isa ho 100%. Maemo a pakeng tsa 90-94% a bontša khaello e nyenyane ea oksijene, e ka 'nang ea se ke ea bontša matšoao a totobetseng. Ho theoha ho 80-89% ho bontša khaello e itekanetseng ea oksijene, hangata ho baka ho hema ka thata kapa pherekano. Litekanyo tse ka tlase ho 80% li emela boemo ba tšohanyetso bo boholo, moo litho tsa bohlokoa li kotsing ea ho senyeha ka lebaka la tlala e matla ea oksijene 'me li hloka tlhokomelo ea bongaka hang-hang.
Mokhoa oa ho boloka oksijene maling e tloaelehile?
- Bula lifensetere bakeng sa moea o kenang
Khatholla moea oa hau oa ka tlung ka ho bula lifensetere letsatsi le letsatsi ho potoloha oksijene e foreshe. Bakeng sa liphetho tse betere, etela lirapeng tsa boikhathollo nako le nako kapa libaka tse ruileng ka tlhaho tse kantle ho libaka tsa litoropo ho hema ka botebo le ka mokhoa o hloekileng tse thusang ho nchafatsa maemo a oksijene 'meleng oa hau.
- Li-aerobics
Mesebetsi e tloaelehileng ea aerobic joalo ka ho tsamaea ka potlako, ho sesa, kapa ho palama baesekele e ka eketsa phallo ea mali le phallo ea oksijene. Khetha mekhoa e matla joalo ka aerobic ea metsing kapa ho matha butle haeba u sa tsoa qala ho ikoetlisa - boikoetliso bona bo bonolo bo ntlafatsa phepelo ea oksijene ka mokhoa o sireletsehileng ha bo ntse bo haha matla ha nako e ntse e ea.
- Kalafo ea oksijene lapeng
Bakeng sa batho ba nang le maemo a sa foleng a ho hema ba nang le bothata ba maemo a tlase a oksijene, ho sebelisa sesebelisoa sa oksijene sa lapeng ho ka thusa ho boloka oksijene e lekaneng. Hangata lingaka li khothaletsa ho qala ka li-concentrator tse nkehang habobebe nakong ea boroko kapa mesebetsi ea letsatsi le letsatsi - ha li sebelisoa kamoo ho laetsoeng kateng, phekolo ena e ka ntlafatsa maemo a matla, ea fokotsa ho hema ka thata, 'me ea tšehetsa boleng bo betere ba boroko.
Nako ea poso: Mmesa-25-2025


